Kapat

Doğum İzni Rehberi: Kaç Gün? Hesaplama ve Babalara Doğum İzni

Anasayfa
Bilgi Doğum İzni Rehberi: Kaç Gün? Hesaplama ve Babalara Doğum İzni
dogum izni rehberi kac gun hesaplama ve babalara dogum izni 54329 777x400 - Doğum İzni Rehberi: Kaç Gün? Hesaplama ve Babalara Doğum İzni

SGK kapsamında çalışan kadınlar çocuk sahibi olmaları halinde, hem doğum öncesi dönemde fiziksel ve psikolojik olarak doğuma hazırlanmaları hem de doğum sonrası dönemde doğumun yorgunluğunu atlatmaları ve bebeğin bakım ihtiyaçlarını gidermeleri amacıyla doğum izni hakkı elde ederler. Aynı şekilde, eşiyle ve yeni doğan bebeğiyle ilgilenmesi için doğumun ardından babalara da bir hakkı tanınır. 

Annenin Doğum İzni Ne Kadar?

4A ve 4B güvencesinde çalışma hayatını sürdüren tüm kadınlar, kanun kapsamında geçici iş göremez statüsünde değerlendirildikleri doğum öncesi ve sonrasın dönemde doğum iznine ayrılabilirler. Doğum izni hesaplama şekli iki farklı sigorta kolu için de aynıdır ve yaklaşık olarak 16 haftaya tekabül eder. Ancak bu süre tekil gebelikler için geçerlidir. İş Kanunu’nun 74. maddesi gereğince; çoğul gebeliklerde doğum öncesine döneme 2 hafta daha izin süresi eklenir. Böylelikle çoğul gebelik için izin süresi toplamda 18 haftaya ulaşır.

Annenin Doğum İzni Ne Zaman Başlar?

Geçici iş göremez statüsünde değerlendirilen kamu veya özel sektör çalışanı kadınların doğum izinleri; genellikle doğumdan önceki 8 hafta ile başlar, doğum sonrasındaki 8 hafta ile devam eder. Anne adayı çalışan, gebeliğin yaklaşık 32. haftasından itibaren izne ayrılabilir. Bununla birlikte doktor onayıyla doğuma 3 hafta kalıncaya kadar çalışmak da mümkündür. Böyle bir durumda doğum öncesinde kullanılmayan izin hakkı doğum sonrası döneme eklenir. Bunun dışında erken doğum gerçekleşmesi halinde de doğum öncesinde kullanılamayan izin süreleri doğum sonrası dönemde kullanılır.

Annelerin Ücretli / Ücretsiz Doğum İzni Durumu

Kamu ve özel sektör doğum izni hakkı bulunan kadınların; hamilelik süresince kontrollerini yaptırabilmeleri, daha rahat bir hamilelik dönemi geçirebilmeleri ve ilk haftalarda bebeklerinin yanında olabilmeleri için ücretli izin hakları bulunur. Bununla birlikte çalışan kadınlar, istekleri üzerine ücretli şekilde kendilerine tanınmış olan 16 haftalık süreye ek olarak 6 ay ücretsiz izne ayrılabilirler.

Kamu çalışanı bir kadın, memur doğum izni kapsamında; 24 ay boyunca ücretsiz izne ayrılabilir. Bu süreçte memurluk hakkı devam eden kadın, 2 yıl boyunca maaş almadan izin kullanabilir. Ayrıca son yapılan düzenlemelere göre kamu çalışanı anne, çocuğu ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden ay başına kadar yarı zamanlı olarak çalışabilir. Tabii böyle bir durum karşısında maaşını da yarım alacaktır.

Annelerin Doğum Sonrası Süt İzni Süreleri

Anneler, doğum sonrası iş hayatına dönseler de bebeklerinin anne sütünden mahrum kalmamaları için süt izni kullanma hakları vardır. Bu süt izni, işçi statüsündeki çalışan annelere günde 1,5 saat olarak; kamu çalışanı annelere ise ilk 6 ay 3 saat, sonraki 6 aylık sürede ise 1,5 saat olarak kullandırılır. 

Erkeklere Doğum İzni

4857 sayılı İş Kanunu’na göre babalara doğum izni hakkı verilir. Çalışan erkek sigortalılar, eşleri doğum yaptığında 5  ücretli izin kullanabilirler. İşçinin evlenmesi, evlat edinmesi, ana-baba, eş, çocuk ve kardeşinin ölümü halinde de bu süre 3 günle sınırlıdır. Ayrıca kanunda izinle ilgili iş günü ibaresi olmadığı için doğumun tatil günlerinden birisine denk gelmesi durumunda bu de doğum izninden sayılır.

Memur olarak çalışan erkeklere ise 657 sayılı Devlet Memurları kanununa göre 10 günlük babalık izni verilir. Erkeklerin babalık izni kullanabilmesi için doğumun gerçekleşmiş olması ve bebeğin sağ olarak dünyaya gelmiş olması şarttır.

Doğum İzni Başvurusu Nasıl Yapılır?

Doğum iznini hak edebilmek için öncelikle çalıştığınız özel veya kamu kurumuna doğum izni dilekçesi yazmanız gereklidir. Ardından kurumunuz tarafından size vizite kağıdı verilecektir. Vizite kağıdı, çalışanın 4 aylık prim ödemelerini gösteren bir belgedir. Bu belgenin ardından doğum raporu almak için SGK ile anlaşmalı bir hastaneye gitmeniz gereklidir.

Doğum raporu ile doktor tarafından belirtilen tarihler uyuştuktan sonra raporun bir nüshasını çalıştığınız kuruma vererek izne ayrılabilirsiniz. Ancak doğum raporu belgesinin aslını mutlaka saklamanızda fayda vardır. Çünkü bu belge doğum parası başvurusu esnasında sizden talep edilecektir. Doğum gerçekleştikten sonra doğum belgesi hastane tarafından düzenlenerek Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir. İzin süresinin bitiminde ise tekrar doktora giderek bu kez de çalışabilir raporu almanız gereklidir.

Babalık izni için de yine bağlı bulunulan kamu birimine veya çalışılan iş yerine dilekçe ile başvuru yapılır.

Doğum izni dilekçesi örneği için TIKLAYINIZ!

Doğum İzni Parası Nedir? Alınabilmesi için Gerekli Şartlar Nelerdir?

Doğum iznine ayrılan annelere, bu dönemde iş yerinden almadıkları ücretin 2/3’ü doğum izni parası olarak SGK tarafından ödenir. “Analık Geçici İş Göremezliği veya doğum parası” olarak bilinen bu ödeme biraz da iş yerinin kendi inisiyatifine bağlıdır. Yani bazı iş yerleri ödeme yapmaya devam ederken bazı iş yerleri etmeyebilir.

Doğum parasının alınabilmesi için şu şartlar aranır:

  • Doğumun başarılı bir şekilde gerçekleşmiş olması ve bebeğin sağ olarak doğması gereklidir. Ölü doğum yapan annelerin bu para yardımından faydalanmaları mümkün değildir.
  • Doğum izni süresince iş yerinde hiçbir şekilde çalışılmaması gerekir.
  • Doğum tarihinden önceki bir yıl içerisinde en az 90 günlük prim ödemesinin yapılmış olması gerekir.
  • Ödeneğin alınması için memur, işçi, zengin ya da fakir gibi hiçbir ayrım yapılmaz. Çok zengin bir aile bile gerekli şartları taşıması durumunda doğum parası yardımı alabilir.

Doğum İzni Parası Başvuru ve Sorgulama İşlemleri

Doğum parası için Aile ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına başvuru yapılır. Doğum parası talebinde bulunacak olan çalışanlar başvurularını; Aile ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İl Müdürlüklerine veya Sosyal Merkezlerine giderek gerçekleştirebilirler. Yurt dışında yaşayanlar ise başvurularını büyük elçilikler ve başkonsolosluklar aracılığıyla gerçekleştirebilir. Ayrıca başvurular bizzat yapılabileceği gibi posta veya kargo yoluyla da yapılabilir. Memur anne adayları, yukarıdaki birimlerin yanı sıra Maaş Tahakkuk Birimlerine başvurarak da işlemlerini gerçekleştirebilirler.

Doğum parası başvuru süreci hakkında bilgi almak için de “144” ve “183” numaralı telefonları arayabilirsiniz. Sorgulama işlemleri için de online olarak e-Devlet “4A/4B İşgöremezlik Ödemesi Görme” üzerinden gerçekleştirilebilir. Açılan “Kimliği doğrula” sayfasından “T.C. no ve e-Devlet şifresiyle sisteme giriş yapılarak sorgulama yapmak mümkündür.

E-Devlet üzerinden doğum izni parası sorgulamak için TIKLAYINIZ!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.